Niegodność dziedziczenia – adwokat Wrocław

Niegodność dziedziczenia adwokat Wrocław

W ostatnim czasie pozytywnie dla mojego Klienta zakończyłam sprawę o niegodność dziedziczenia. Przy tej okazji zdecydowałam się na przygotowanie tego wpisu, w który po krótce wyjaśniam, czym jest niegodność dziedziczenia i kiedy może wystąpić.

Czym jest niegodność dziedziczenia?

Niegodność dziedziczenia skutkuje pozbawieniem spadkobiercy (lub zapisobiercy) prawa do nabycia spadku po spadkodawcy. Jest to instytucja, która ma na celu rozliczenie spadkobiercy z jego niewłaściwego postępowania wobec spadkodawcy i wyciągnięcie wobec niego konsekwencji, w postaci utraty prawa do spadku.

Jakie mogą być przyczyny niegodności dziedziczenia?

Musisz wiedzieć, że nie każde naganne postępowanie spadkobiercy, będzie prowadzić do pozbawienia go prawa do nabycia spadku. Odsunięcie od spadku z powodu niegodności, może nastąpić wyłącznie ściśle określonych w przepisach sytuacjach.

Każda z przyczyn wymienionych poniżej, stanowi samodzielną podstawę do uznania za niegodnego dziedziczenia. Niegodność dziedziczenia dotyczy spadkobiercy, który:

1. dopuścił się umyślnie ciężkiego przestępstwa przeciwko spadkodawcy.


Jak widzisz, nie każde przestępstwo będzie podstawą do pozbawienia spadkobiercy praw do spadku.

Przede wszystkim, dotyczy to sytuacji, kiedy sprawca skierował przestępstwo przeciwko spadkodawcy. Tylko w takim przypadku sąd będzie rozpatrywał tę przesłankę. Popełnienie przestępstwa na rzecz innych członków rodziny lub osób najbliższych spadkodawcy, tego warunku nie spełni.

Ponadto, przestępca musi działać umyślnie, tj. jeśli sprawca działał z chęcią jego popełnienia lub przewidując możliwość popełnienia czynu zabronionego, godził się na to. Również usiłowanie popełnienia przestępstwa, pomocnictwo lub nakłanianie do przestępstwa, mogą prowadzić do niegodności, na równi z popełnieniem przestępstwa.

Po trzecie, tylko przestępstwo, które ma charakter ciężki, skutkuje niegodnością dziedziczenia. O tym, czy umyślne przestępstwo przeciwko spadkodawcy może być uznane za ciężkie, decydują okoliczności konkretnej sprawy. To sąd decyduje, czy uznać dane przestępstwo jako ciężkie, a na tę ocenę mogą mieć wpływ: rodzaj zagrożonego dobra i dotkliwość skutków przestępstwa dla spadkodawcy, rozmiar krzywdy oraz motywację, sposób działania, taki jak okrucieństwo, bezduszność i stopień nasilenia złej woli sprawcy. Niewątpliwie do tych ciężkich należy zaliczyć zbrodnie skierowane do spadkodawcy lub usiłowanie ich dokonania, ale nie tylko.

Jeśli wobec sprawcy przestępstwa zapadł już prawomocny wyrok skazujący, wówczas sąd w sprawie o niegodność dziedziczenia musi uznać ten wyrok, jako przesądzający o zaistnieniu przestępstwa. Jeżeli taki wyrok jeszcze nie zapadł, wówczas sąd cywilny w sprawie o niegodność będzie mógł samodzielnie ustalić, czy do przestępstwa doszło i jaki miało charakter.

2. podstępem lub groźbą nakłonił spadkodawcę do sporządzenia lub odwołania testamentu albo w taki sam sposób przeszkodził mu w dokonaniu jednej z tych czynności;

Powyższa przesłanka dotyczy wtargnięcia przez spadkobiercę w swobodę testowania spadkodawcy. Testament powinien odzwierciedlać tylko i wyłącznie wolę spadkodawcy.

W przypadku, gdy spadkobierca swoim postępowaniem, w wyniku groźby lub podstępu, wpłynął na wolę spadkodawcy, wówczas może zostać uznany za niegodnego dziedziczenia. Obojętne w tym przypadku jest to, czy w wyniku działania spadkobiercy, uzyskał on w testamencie korzyść dla siebie, czy przysporzenie ma przypaść innej osobie.

W przypadku, gdy spadkodawca sporządzi testament pod wpływem groźby lub podstępu, taki testament jest nieważny.

Naganne działanie spadkobiercy może nie tylko polegać na wpłynięciu na treść testamentu, ale też może dotyczyć zmuszenia spadkodawcy do odwołania testamentu, a także odwiedzenia go od sporządzenia testamentu.

3. umyślnie ukrył lub zniszczył testament spadkodawcy, podrobił lub przerobił jego testament albo świadomie skorzystał z testamentu przez inną osobę podrobionego lub przerobionego

Negatywne konsekwencje, w postaci niegodności dziedziczenia, dosięgną spadkobiercę, jeżeli z premedytacją ukrył, zniszczył lub podrobił/przerobił testament.

Dotyczy to również spadkobiercy, który świadomie skorzystał z testamentu podrobionego, chociażby to nie on stał za podrobieniem tego testamentu.

Bez znaczenia jest to, czy w toku postępowania okaże się, że uszkodzony testament w rzeczywistości był nieważny, ale spadkobierca o tym nie wiedział.

Kogo można uznać za niegodnego dziedziczenia

Tego typu postępowanie możesz wszcząć przede wszystkim wobec spadkobierców zmarłego. Bez znaczenia w tym przypadku jest, czy będzie to spadkobierca ustawowy, czy testamentowy.

Ponadto, postępowanie może się toczyć wobec osób uprawnionych do zachowku, zapisobierców windykacyjnych i na rzecz osób, które otrzymały zapis zwykły.

Czy wydziedziczenia i niegodność dziedziczenia jest tym samym?

Oba pojęcia często, w potocznym rozumieniu, są ze sobą mylone i używane zamiennie. Tymczasem, są to dwie odrębne instytucje.

Jak wyjaśniałam w innym wpisie na blogu, o wydziedziczeniu [kliknij] może zdecydować wyłącznie spadkodawca, w sporządzonym przez siebie testamencie.

Natomiast tylko Sąd w wyroku może zdecydować, że spadkobierca jest niegodny, aby nabyć spadek po spadkodawcy.

Jaki jest termin na wszczęcie sprawy o niegodność?

Jeśli chcesz wystąpić do sądu ze sprawą o uznanie spadkobiercy jako niegodnego dziedziczenia, musisz wziąć pod uwagę dwa ważne terminy. Wszczęcie takiej sprawy jest ograniczone czasowo.

Po pierwsze, możesz zainicjować postępowanie sądowe nie później, niż w terminie 1 roku od dnia dowiedzenia się o przyczynie niegodności dziedziczenia.

Po drugie, sprawy o niegodność dziedziczenia nie możesz wszcząć po upływie 3 lat od otwarcia spadku tj. śmierci spadkodawcy.

Kiedy uznanie za niegodnego dziedziczenia nie będzie możliwe?

Przekroczenie terminów, o których wspominam w punkcie powyżej, spowoduje utratę prawa do powoływania się na niegodność dziedziczenia.

Ponadto, takie postępowanie nie będzie skuteczne, jeżeli spadkobierca wykaże, że spadkodawca mu przebaczył. Przebaczenie ze strony spadkodawcy okoliczności stanowiących podstawę do wydziedziczenia, wyłącza możliwość pozbawienia spadkobiercy spadku, w związku z tymi okolicznościami.

Co się dzieje z udziałem spadkowym niegodnego dziedziczenia?

Osobę niegodną dziedziczenia traktuje się, jak gdyby zmarł przed spadkodawcą. Udział spadkowy tej osoby nie przepada. W jego miejsce wstępują inne osoby.

W przypadku dziedziczenia ustawowego, będą to osoby powołane do spadku, zgodnie z kolejnością dziedziczenia określoną w kodeksie cywilnym.

Przy dziedziczeniu testamentowym, będą to osoby uprawnione z tytułu podstawienia lub przyrostu, a w przypadku ich braku – spadkobiercy ustawowi.

Zobacz również:

Usługi Kancelarii – Adwokat Wrocław (kliknij, żeby przejść):

Karolina Łabędzka - adwokat | mediator

Jestem adwokatem i mediatorem. Od ponad 10 lat świadczę pomoc prawną. Od początku swojej kariery prawniczej zajmuję się głównie sprawami spadkowymi, rodzinnymi oraz prawną obsługą przedsiębiorców.

Potrzebujesz pomocy prawnej? Skontaktuj się ze mną:
+48 784 639 300
biuro@adwokat-labedzka.pl

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

O autorze

Nazywam się Karolina Łabędzka. Jestem adwokatem i mediatorem. Od ponad 10 lat świadczę pomoc prawną. Od początku swojej kariery prawniczej zajmuję się głównie sprawami spadkowymi, rodzinnymi oraz prawną obsługą przedsiębiorców.

Moje działania cechuje profesjonalizm, rzetelność oraz kompleksowość. Dokładnie wsłuchuję się w potrzeby Klientów, dzięki czemu dobieram dla nich optymalne rozwiązania prawne. Każdą sprawę analizuje z różnych stron, aby finał sprawy był możliwie najkorzystniejszy.

Przeczytaj także